Tijdens een chirurgisch congres in Gent is een AI-copiloot voorgesteld die artsen in real time ondersteunt tijdens robotoperaties. Het systeem kijkt mee tijdens de ingreep en combineert verschillende AI-modellen die samen informatie analyseren en beschikbaar maken in de operatiekamer. De technologie werd als wereldprimeur voorgesteld tijdens het congres in de Gentse vismijn.

De AI-copiloot is ontwikkeld binnen Mantyx, een spin-off van Orsi Academy, en werkt als een spraakgestuurde assistent die continu relevante informatie aanreikt. Chirurgen kunnen tijdens een operatie via stemcommando's medische beelden oproepen, door scans navigeren of bijkomende context opvragen, zonder hun positie aan de operatierobot te verlaten. Het systeem begrijpt bovendien de context van de ingreep en selecteert automatisch de juiste beelden, bijvoorbeeld van de exacte locatie van een tumor.
Volgens ontwikkelaar Pieter De Backer ligt de grootste meerwaarde in het ontlasten van de chirurg tijdens complexe ingrepen. "We brengen alle informatie samen en maken die onmiddellijk beschikbaar in de operatiezaal, zodat de chirurg minder zelf moet zoeken of nadenken over waar informatie zit," zegt hij.
De technologie analyseert continu de operatie en herkent in welke fase de chirurg zich bevindt. Op basis daarvan kan het systeem relevante informatie op het juiste moment tonen. "Het is geen domme assistent die enkel taken uitvoert, maar een systeem dat context begrijpt en de juiste informatie op het juiste moment aanbiedt," aldus De Backer.
Naast ondersteuning tijdens de ingreep zelf, biedt de technologie ook concrete voordelen voor ziekenhuizen. Zo kan de AI automatisch inschatten hoe lang een operatie nog zal duren. Dat maakt een efficiëntere planning van operatiezalen mogelijk en helpt om wachttijden beter te communiceren naar patiënten en personeel. "We kunnen vandaag al voorspellen wanneer een operatie eindigt en die informatie gebruiken om de werking van het ziekenhuis te verbeteren," zegt De Backer.
De AI-copiloot neemt voorlopig geen medische beslissingen die een directe impact hebben op de patiënt. "Dit is een assistent, geen vervanger van de chirurg. Veiligheid en validatie staan voorop," klinkt het.
De technologie wordt gezien als een belangrijke stap richting verdere integratie van artificiële intelligentie in de operatiekamer. Verdere validatie en certificering moeten de weg vrijmaken voor bredere toepassing in de klinische praktijk.
 Lees ook: Eerste AI-geassisteerde en grensoverschrijdende robotoperaties live te volgen tijdens Surgical AI & Telesurgery Days in Gent