De federale minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke heeft in de Commissie Volksgezondheid van de Kamer aangekondigd dat er "kort na de zomer" een actieplan over artificiële intelligentie in de gezondheidszorg beschikbaar zou moeten zijn. In antwoord op een vraag van Ludivine Dedonder (PS) over de rol die AI in de gezondheidszorg in België en Europa moet krijgen, heeft hij de maatregelen toegelicht die gepland zijn om deze tools te reguleren, het toezicht op de markt te versterken en de integratie ervan in de zorg te begeleiden.
De FOD Volksgezondheid werkt momenteel aan dit actieplan inzake AI. Het houdt rekening met de kaders die zijn vastgesteld door de OESO, de WHO en de Europese Commissie, waarbij wetgeving, resultaatgerichtheid en integratie in de gezondheidszorg worden meegenomen.
Er zijn al verschillende toepassingen van artificiële intelligentie ontwikkeld in Belgische ziekenhuizen in het kader van innovatieprojecten. De minister noemde de opsporing van sepsis, het genereren van een “leesbare” ontslagbrief die zal worden voorgesteld tijdens de HIMSS-conferentie in Kopenhagen, de ondersteuning van telemonitoring, alsook de structurering en codering van gegevens. Bepaalde geselecteerde projecten, die aansluiten bij het toekomstige actieplan, zullen worden uitgebreid naar andere ziekenhuizen.
Het FAGG wordt de markttoezichthouder voor AI, zoals het dat al is voor medische hulpmiddelen. Het zal zorgen voor het toezicht na het in de handel brengen en de controle op het gebruik van AI-systemen. Het zal ook verantwoordelijk zijn voor de aangemelde instanties waarbij deze systemen moeten worden gecertificeerd.
De FOD Volksgezondheid zal via de Controlecommissie toezicht houden op het gebruik van AI-systemen door zorgverleners. De AI-wet, de verordening inzake medische hulpmiddelen en de verordening inzake in-vitrodiagnostica definiëren de verantwoordelijkheden van de overheid, leveranciers, implementatoren en gebruikers.
De minister erkende dat de autoriteiten “op AI gebaseerde zelfdiagnose en zelfmedicatie” niet zullen kunnen verhinderen. Hij gaf echter aan dat de FOD Volksgezondheid momenteel samen met deskundigen een studie uitvoert om na te gaan welke initiatieven kunnen worden genomen om de kennis van de burgers te verbeteren.
Het KCE werkt ook aan een betere benutting van de gezondheidsinformatiebronnen die beschikbaar zijn bij het KCE, in het Evikey-netwerk, op de website Gezondheid en Wetenschap en elders. Het doel is om deze via een intelligente zoekmachine ter beschikking te stellen van de burgers.
In het kader van de BMF/BMUC-financiering zijn ook opleidingen voor zorgverleners en maatregelen voor veranderingsmanagement gepland bij de implementatie van digitale gezondheidstechnologieën in de praktijk.
Frank Vandenbroucke benadrukte het belang van gegevens voor evidence-based AI-systemen. De Health Data Agency (HDA) moet een belangrijke rol spelen om te garanderen dat gestandaardiseerde en gecodeerde gegevens beschikbaar zijn, die nodig zijn om ervoor te zorgen dat AI-systemen geen vooringenomenheid of afwijkingen vertonen en dat ze op basis van bewijs in de klinische praktijk worden gevalideerd.
België heeft ook een budget uitgetrokken voor een “AI-antenne”.
Deze infrastructuur moet ter beschikking worden gesteld van verschillende partijen, waaronder de overheid en leveranciers, die AI-systemen ontwikkelen en willen testen.
De minister wees ten slotte op een aantal belangrijke uitdagingen: het risico van een te grote afhankelijkheid van digitale oplossingen en clouddienstverleners, de noodzaak om de ambities voor de modernisering van het zorgstelsel af te stemmen op de operationele realiteit in het veld, en de behoefte aan permanente bijscholing op het gebied van nieuwe technologieën.
Volgens hem moeten deze uitdagingen worden aangepakt om een effectieve samenwerking tussen zorgprofessionals en deze nieuwe hulpmiddelen mogelijk te maken, waarbij tegelijkertijd wordt gegarandeerd dat mensen de volledige controle behouden over klinische beslissingen en het gebruik van de technologie.
