In de Cliniques universitaires Saint-Luc raadpleegt geriater Sophie Marien dagelijks Chopper, een AI-module die in het ziekenhuis werd ontwikkeld en in het patiëntendossier is geïntegreerd. De tool werd op 3 oktober voorgesteld tijdens een colloquium van het Waalse eerstelijnsplatform. Hij vat documenten samen die via de gezondheidsnetwerken beschikbaar zijn en verwijst telkens naar de oorspronkelijke bron. Vooral op de spoeddienst is dat waardevol, maar zodra de AI zelf teksten opstelt, blijft een kritische blik noodzakelijk.

Elke ziekenhuisarts zal het probleem herkennen. De informatie is beschikbaar, maar wordt ongeordend gedeeld of blijft in afzonderlijke systemen zitten. De regionale gezondheidsnetwerken verzamelen documenten van alle betrokken zorgverleners, vaak in pdf-formaat of als vrije tekst. De hoeveelheid informatie is de afgelopen tien jaar explosief toegenomen. “Soms hebben we 400 regels voor één en dezelfde patiënt. Ik daag u uit om daar de relevante informatie in terug te vinden”, zegt Sophie Marien. Haar oudere, kwetsbare patiënten bewegen zich tussen thuis, de huisartsenpraktijk, het ziekenhuis, het woonzorgcentrum, de specialist en de apotheek. De chronologie van al die informatie reconstrueren is volgens haar “bijzonder moeilijk”.

Een avond op de spoeddienst
De geriater illustreert dat met een situatie die ze naar eigen zeggen minstens één keer per week meemaakt. Een bewoner van een woonzorgcentrum komt 's avonds op de spoeddienst terecht met spraak- en slikstoornissen. Meteen gaan de alarmbellen af: een mogelijk CVA moet snel worden uitgesloten. Maar dan stapelen de problemen zich op. De patiënt heeft geen documenten bij zich, de familie is onbereikbaar en de huisarts kan geen duidelijkheid verschaffen.

Dan blijft het gezondheidsnetwerk over. De lijst met documenten lijkt eindeloos. Er is wel een Sumehr beschikbaar, maar die dateert van enkele maanden geleden. Bovendien blijkt uit de vermeldingen over medische beeldvorming niet altijd om welk onderzoek het precies gaat.

Sophie Marien raadpleegt daarom Chopper. De tool geeft een chronologisch overzicht, zet de belangrijkste elementen in het vet en verwijst voor elk element naar het brondocument, dat met één klik kan worden geopend. Zo vindt Chopper eerdere onderzoeken waaruit blijkt dat de symptomen niet nieuw zijn. “Ik hoef de stroke-unit niet te activeren, geen neuroloog met spoed op te roepen en geen trombolyse toe te dienen”, vat ze samen. “Chopper is echt nuttig. We hebben er tijd mee gewonnen.”

De module werd in Saint-Luc ontwikkeld door een voormalig doctoraatsstudent met een opleiding in zowel geneeskunde als informatica. De naam verwijst naar het kleine rendier dat arts is in de bekende manga One Piece.

Chopper is geïntegreerd in het patiëntendossier dat op dat moment geopend is. “Hij heeft geen overkoepelend zicht op wat er bij andere patiënten gebeurt en blijft binnen het dossier van de betrokken patiënt”, verduidelijkt de geriater. Ze gebruikt de tool ook om na te gaan of TSH of vitamine B12 het afgelopen jaar al werd bepaald, of er al een eiwitelektroforese werd uitgevoerd.

Niet blindelings vertrouwen
Chopper kan ook teksten opstellen. Aan het einde van een ziekenhuisopname bereidt de module op basis van de gegevens in het ziekenhuisinformatiesysteem het hospitalisatieverslag en het medicatieschema bij ontslag voor.

Net daar roept Sophie Marien op tot voorzichtigheid. “Je moet weten welk antwoord Chopper zou moeten geven, en dat eigenlijk heel goed kennen, om kritisch te kunnen blijven. Want hij maakt fouten, hij hallucineert en hij is er bijzonder goed in om je op het verkeerde been te zetten. Hij wekt de indruk dat alles prima in orde is, maar als je de tekst aandachtig leest, merk je dat bepaalde zaken niet kloppen.”

Er is dus nog ruimte voor verbetering, zowel op het vlak van betrouwbaarheid als van gegevensstructurering. Voorlopig produceert Chopper nog vrije tekst, die niet bruikbaar is voor gegevensuitwisseling en onderzoek op het gebied van volksgezondheid. Het team hoopt binnenkort over software te beschikken die deze informatie kan structureren volgens SNOMED CT, de internationale klinische terminologie.