Onderzoekers van het UZ Gent en de Universiteit Gent hebben software ontwikkeld die sneller en nauwkeuriger de optimale dosis vancomycine bij kinderen in kritieke toestand kan berekenen. De resultaten van deze Belgische multicentrische studie, gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift The Lancet Child and Adolescent Health, tonen onder meer aan dat de therapeutische concentraties sneller worden bereikt en dat er minder nierbeschadiging optreedt.

Vancomycine wordt gebruikt bij de behandeling van ernstige infecties bij pediatrische patiënten in kritieke toestand. De dosering blijft echter een delicate aangelegenheid: een te lage dosis kan de doeltreffendheid van de behandeling in het gedrang brengen, terwijl een te hoge dosis kan leiden tot niertoxiciteit.

“Het berekenen van de juiste dosis vancomycine bij kinderen is complex, maar ook essentieel voor een optimale behandeling”, legt prof. Pieter De Cock, ziekenhuisapotheker en hoofdauteur van de studie, uit. “Het wiskundige model waarop onze software is gebaseerd, presteert duidelijk beter dan de klassieke doseringsberekening.”

Traditioneel wordt de dosering bepaald op basis van het gewicht van het kind en de bloedconcentraties die tijdens de behandeling worden gemeten. Volgens de onderzoekers duurt het soms meerdere dagen voordat de juiste dosis is bereikt.

De geteste software is gebaseerd op een “modelgestuurde precisiedosering”. Het systeem combineert de klinische gegevens van de behandelde patiënt met die van vergelijkbare patiënten die al vancomycine hebben gekregen. “Op basis van al deze informatie formuleert het een gepersonaliseerde doseringsvoorspelling”, legt prof. Pieter De Cock uit.

Uit de studie blijkt dat de gewenste therapeutische blootstelling aan het antibioticum binnen 48 uur werd bereikt bij 71,8% van de patiënten die met de software werden behandeld, tegenover 53,9% bij de klassieke aanpak. Bij 12,4% van de patiënten in de groep die het wiskundige model gebruikte, werd nierbeschadiging waargenomen, tegenover 16,9% in de controlegroep.

De onderzoekers benadrukken ook dat patiënten die via deze aanpak werden behandeld, over het algemeen lagere doses vancomycine kregen.

“Een correct vastgestelde dosering is beter voor de patiënt, maar kan ook bijdragen aan het verlagen van de medische kosten en het risico op antibioticaresistentie”, benadrukt prof. Pieter De Cock nogmaals. Hij beveelt het gebruik van het model aan “bij patiënten die een langdurige behandeling met vancomycine moeten ondergaan, of die een verhoogd risico op nierbeschadiging hebben”.

De studie omvatte 332 patiënten in de leeftijd van 1 dag tot 18 jaar op 14 neonatale, pediatrische en hematologische intensive care-afdelingen verspreid over zeven Belgische ziekenhuizen, waaronder het UZ Leuven, de Universitaire Ziekenhuizen Saint-Luc, het UZ Brussel, het AZ Sint-Jan Brugge, het Koningin Fabiola Universitair Kinderziekenhuis en het Erasmusziekenhuis.

Het project werd gefinancierd door het KCE Trials-programma van het Federaal Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg.

De onderzoekers hebben ook de aanvaardbaarheid van het systeem bij de zorgteams geëvalueerd. Volgens een enquête die is gepubliceerd in het International Journal of Clinical Pharmacy willen artsen, apothekers en verpleegkundigen de software blijven gebruiken, op voorwaarde dat deze wordt geïntegreerd in de bestaande elektronische voorschrijfsystemen en continu toegankelijk is op de zorgafdelingen.