Wat riskeert een arts die een Globaal Medisch Dossier (GMD) raadpleegt zonder toestemming van de patiënt? Hoewel dergelijke gevallen relatief zeldzaam zijn, leiden ze gemiddeld tot één à twee klachten per maand bij de Orde van Artsen. Prof. Christian Mélot, vicevoorzitter van de Nationale Raad, herinnert aan de geldende regels en de disciplinaire en juridische gevolgen van een ongeoorloofde raadpleging.

"Tegenwoordig mag een arts die niet de beheerder van het GMD is, dit dossier wel inzien, maar uitsluitend met de uitdrukkelijke toestemming van de patiënt. De patiënt moet aangeven dat hij elders al over een GMD beschikt en toestemming geven voor inzage. Het is belangrijk te benadrukken dat deze inzage nooit leidt tot de overdracht van het GMD naar de nieuwe arts: het blijft onder beheer van de oorspronkelijke arts."

Wat gebeurt er bij toegang zonder toestemming?
Momenteel wordt er gemiddeld één tot twee keer per maand een klacht ingediend bij de Orde van Artsen, door een patiënt of door de arts die eigenaar is van het GMD en die tijdens een consult een onregelmatigheid constateert.

"Dit aantal zal waarschijnlijk toenemen naarmate patiënten meer vertrouwd raken met hun rechten uit hoofde van de GDPR en begrijpen dat een arts hun dossier wettelijk alleen mag inzien in het kader van een bestaande therapeutische relatie", voegt prof. Mélot toe.

Patiënten kunnen een klacht indienen bij de provinciale raad waaronder de betreffende arts valt.

"De Orde voert dan een intern onderzoek uit, waarbij de betrokken arts wordt ondervraagd over de omstandigheden van de toegang en over de eventuele toestemming van de patiënt, alvorens, indien nodig, het instellen van een tuchtprocedure te overwegen."

In de praktijk is het vaak de arts die de GMD beheert die het probleem ontdekt.

"Door zijn patiënt te vragen of er toestemming is gegeven aan andere artsen, kan hij ontdekken dat er consulten hebben plaatsgevonden zonder toestemming en de patiënt vervolgens op deze situatie wijzen."

Ook de GDPR speelt een rol
Naast de tuchtrechtelijke procedure vormt het inzien van een medisch dossier zonder therapeutisch verband en zonder toestemming ook een schending van de General Data Protection Regulation (GDPR). De Autoriteit voor gegevensbescherming kan hiermee worden belast en een eigen onderzoek instellen naar dit soort inbreuken op medische gegevens, die worden beschouwd als een categorie bijzonder gevoelige gegevens.

> Een klacht indienen bij de Orde van Artsen. Stuur een schriftelijke brief naar de provinciale raad van de Orde van Artsen waaronder de arts valt om een schending van de beroepsethiek en het beroepsgeheim te melden (https://ordomedic.be/nl/nationale-raad/contact)